Inleiding

In C2.3.4 zagen we dat de tweede basisregel die volgt uit de formule van Kingman zegt dat een hogere uitnutting van capaciteit (bezettingsgraad) leidt tot exponentieel langere doorlooptijden. Deze basisregel is wellicht de belangrijkste invloedsfactor op doorlooptijden, die in de praktijk vaak wordt genegeerd.

Inhoud

Het effect van de bezettingsgraad

In de grafiek onder zien we doorlooptijd en bezettingsgraad tegen elkaar uitgezet. Als de bezettingsgraad stijgt van 75% (0,75) naar 80% (0,8), dan zien we dat de doorlooptijd stijgt van ca 4 naar ca 5 uur (het verschil is 1 uur). Verhogen we vervolgens de bezettingsgraad weer met 5%, van 80% naar 85%, dan neemt de doorlooptijd toe naar ca 6,66 uur. Het verschil is dan bij dezelfde toename ineens 1,66 uur! Verhogen we de bezettingsgraad nog een keer met 5%, dan loopt de doorlooptijd op naar ca 10 uur (het verschil is dan 3,33 uur!). Dat effect wordt dus steeds sterker en gaat naar een oneindige doorlooptijd (theoretisch) bij 100% bezetting.


Toepassing in de Current State
De exponentiële verhoging van de doorlooptijd van processen bij een hogere bezettingsgraad leidt o.a. tot de volgende symptomen:
  1. De langere doorlooptijd zorgt voor langere en onbetrouwbaarder levertijden of reactietijden naar klanten van het proces. De leverbetrouwbaarheid van een proces wordt dan ook lager.
  2. Uit Little's law (WIP = THT x TH) weten we dat een langere doorlooptijd (THT) ook tot gevolg heeft dat er meer onderhanden werk (WIP). Naast de kosten voor bij voorbeeld extra ruimtebeslag, zorgt die ook voor een flinke toename van wat we noemen "besturingslast" van een proces: er zijn meer orders in het proces, daardoor minder overzicht (meer chaos!), waardoor er meer overlegd en vergaderd moet worden en meer brandjes moeten worden geblust.
In de praktijk worden deze vaak sterk onderschat, omdat de focus in veel organisaties ligt op een zo hoog mogelijke bezettingsgraad. Zo kan het gebeuren dat door het streven naar een hoge bezettingsgraad er voor zorgt dat de hoeveelheid WIP (en daarmee de chaos) zo sterk toeneemt dat de output van een proces omlaag gaat! Kortom: wees je zelf bewust van deze symptomen, en realiseer je dat die veroorzaakt kunnen worden door een te hoge bezettingsgraad!



Kennisclips

In deze video wordt het effect van de bezettingsgraad kort uitgelegd.

De onderstaande video geeft een aardige impressie van wat er gebeurt met de doorlooptijd en de output van een proces (hier het afhandelen van klantvragen, voorgesteld door het doorgeven van pingpongballen) als er geprobeerd wordt om alle beschikbare medewerkers volledig te benutten (bezettingsgraad 100%)

Deze video gaat dieper in op het effect van de bezettingsgraad, en neemt ook het effect van variabiliteit daarop al voor een deel mee.

Extra bestanden
Er zijn geen relevante bestanden voor dit onderdeel.


Extra literatuur

Er is geen relevante literatuur voor dit onderdeel.


Laatste wijziging: woensdag, 23 augustus 2023, 23:05