Inleiding


Een vicieuze cirkel is een situatie waarin iets een bepaald gevolg heeft, terwijl dat gevolg op zijn beurt het eerstgenoemde verschijnsel in stand houdt of versterkt (wikipedia)
In sommige gevallen zien we dat een gevolg of symptoom tegelijkertijd ook een oorzaak van een probleem kan zijn. Er wordt dan vaak van een "kip-en-ei probleem" gesproken. De metafoor van de kip en het ei verwijst naar wederkerige causaliteit. Het herkennen van die wederkerige causaliteit of vicieuze cirkel is belangrijk. Het doorbreken van zo'n vicieuze cirkel is lastig, waardoor deze problemen vaak extra lastig op te lossen zijn.

    Inhoud

    Er zijn veel voorbeelden van deze vicieuze cirkels (wederkerige causaliteit): Psychosomatische klachten vormen een voorbeeld van wederkerige causaliteit: mensen met geestelijke problemen kunnen lichamelijke reacties krijgen, die op hun beurt weer tot een verergering van de geestelijke problemen leiden of tot nieuwe geestelijke problemen. Als die vicieuze cirkel niet onderkend wordt, wordt verklaring van de oorzaak lastig en is daarmee ook de oplossing nog lastiger, zoals in de praktijk vaak blijkt. Het moelijk doorbreken van vicieuze cirkels zou een belangrijke reden kunnen zijn waarom Lean en continu vebeteren vaak zo lastig door te voeren zijn in een bedrijf.

    In onderstaande figuur zie je nog een voorbeeld van zo'n vicieuze cirkel (hier over hoe armoede ontstaat in derde wereld landen)


    Ook in bedrijfsprocessen zien we vicieuze cirkels: Onderstaand wellicht een hele bekende die vaak genoemd wordt als mensen in een bedrijf geen tijd hebben om met verbeteren aan de slag te gaan:



    Binnen de Lean context zien we nog twee belangrijke vicieuze cirkels:

    1. de Kwaliteit/Kosten spiraal




    2. De doorlooptijd spiraal


    Het doorbreken van een vicieuze cirkel is niet eenvoudig, maar zeker mogelijk door goede analyse. Een voorbeeld: Een bedrijf dat grote elektrische apparaten maakt had al jarenlang last van lange en onbetrouwbare doorlooptijden, en veel onderhanden werk (wat gezien de omvang van hun producten en de beperkte ruimte echt problematisch werd). Dit zorgde ervoor dat grote componenten waarvan er drie nodig waren voor het eindproduct nooit gelijktijdig aankwamen bij de assemblage. Er stonden altijd veel incomplete sets te wachten. Er waren verschillende verbeterprojecten gedaan, maar geen van alle had resultaat. Totdat een verbeterteam in de Root Cause Anlyse ontdekte dat de voorcalculaties voor de planning van producten zeer onbetrouwbaar waren, met grote afwijkingen in positieve en negatieve zin (het gemiddelde klopte wel ongeveer; daarom was het nooit eerder aangepakt). De voorcalculaties bleken gebaseerd op informatie die al meer dan 10 jaar oud was, en nooit was aangepast op de gewijzigde producten! De gegevens werden in het verbeterteam geactualiseerd en de planning bleek duidelijk betrouwbaarder. De doorlooptijd werd korter, de hoeveelheid onderhanden werk kleiner, en het lukte steeds beter om complete sets aan te leveren bij de assemblage. Door het blok "onnauwkeurige planning" weg te halen was de vicieuze cirkel doorbroken.

    Kennisclips
    In onderstaande video zie je de vicieuze cirkel rond armoede nog een keer uitgelegd, met een aantal maatregelen om deze te doorbreken (tot circa 1:30 relevant als voorbeeld).

     
     


    Extra bestanden

    Er zijn geen extra bestanden voor dit onderdeel. 

    Extra literatuur
    Er is geen extra literatuur voor dit onderdeel. 

    Laatste wijziging: donderdag, 31 augustus 2023, 12:07