#5310 Introductie Jidoka

Jidoka is een term die vaak wordt gebruikt in Lean manufacturing, en wordt beschouwd als een van de pijlers van het Lean Huis, de andere is Just in Time. Hoewel de term Jidoka vaak minder bekend is en minder tot de verbeelding spreekt, is deze minstens zo belangrijk als JIT en zo mogelijk nog universeler toe te passen. Jidoka gaat over kwaliteit inbouwen in het proces of foutvrij produceren. Het verwijst naar de eigenschap om afwijkingen te snel detecteren en het proces direct te stoppen, zodat er geen fouten worden geproduceerd en doorgegeven. We streven daarmee naar perfectie.

Inhoud

Het oudste en meest bekende voorbeeld van Jidoka is de geautomatiseerde weefmachine van de Japanse uitvinder Sakichi Toyoda (voorouder van de familie die de autofabrikant Toyota oprichtte). Hij ontwikkelde een speciaal mechanisme om bij een draadbreuk de weefmachine automatisch stop te zetten. Zo kon hij voorkomen dat er meerdere fouten werden geproduceerd. Met een waarschuwingssignaal, ook wel Andon genoemd, werd het voor de medewerkers duidelijk dat de machine was gestopt en dat zij de draadbreuk in de machine moesten herstellen, voordat deze weer opgestart kan worden. Dit principe (het proces direct stoppen en de fout oplossen) werd door autofabrikant Toyota verder uitgewerkt en werd zo een belangrijk instrument om de kwaliteit van de producten naar een zo hoog mogelijk niveau te brengen.

Stop direct om problemen op te lossen als deze zich voordoen

Het stoppen van een proces en problemen direct oplossen zorgt natuurlijk voor spanning op korte termijn, maar levert lange termijn voordeel. Een belangrijk voordeel van direct oplossen van problemen is het zogenaamde "smoking gun"-principe. Als alle betrokkenen en experts direct ter plaatse onderzoek kunnen doen, zijn oorzaken veel sneller en vaak veel beter te vinden. Dat is natuurlijk ook de reden waarom politie-onderzoek ook direct en ter plekke uitgevoerd wordt. Dat willen we ook bij problemen in processen! Dit vraag echter wel een goede ondersteuning vanuit de gehele organisatie. 

Ook standaarden en standaardisatie zijn een belangrijk onderdeel voor het realiseren van foutvrije processen. Deze worden in de module borging behandeld.

Kennisclips

Extra literatuur