#5320 De standaardisatie driehoek

Jidoka gaat over kwaliteit in het proces bouwen en zo veel mogelijk voorkomen dat er fouten gemaakt kunnen worden. Het niveau waarop dit te bereiken is, is niet altijd hetzelfde. Dat zien we in de onderstaande standaardisatie driehoek. Deze speelt een rol bij het opstellen van maatregelen, maar ook bij het borgen van maatregelen. Dit laatste zal in deel 2 over de standaardisatie driehoek uitgelegd worden. 

Inhoud

De standaardisatie driehoek uit de onderstaande figuur is  een belangrijk hulpmiddel bij het bedenken van maatregelen. Natuurlijk streven we ernaar om processen zoveel mogelijk failsafe (foutbestendig) te maken, maar als dat niet lukt kunnen we ook kiezen voor een stapje lager in de driehoek. Voorzichtigheid is daarbij geboden! Vaak worden er namelijk maatregelen bedacht op het laagste niveau. Die hebben echter het minste effect en het kost dan vaak veel meer effort om deze goed overdraagbaar te maken met foutbestendig resultaat.

Uitleg van de niveaus

• Het hoogste niveau is het fail safe niveau. Hier kan het niet fout gaan. Dit wordt ook wel Poka Yoke genoemd.
• Het niveau daaronder zijn visuele stuurmiddelen. Een visueel stuurmiddel waarschuwt actief als er sprake is van een afwijking.
• Het niveau daaronder zijn visuele hulpmiddelen. Een visueel hulpmiddel waarschuwt passief dat er afwijking is. Dit kan gewoon genegeerd worden en we kunnen doorgaan met het werk.
• Het niveau daaronder is het niveau procedures en werkinstructies. Dit zijn met name tekstuele werkinstructies en handboeken die uitleggen een proces of een procestap werkt.
• In het laagste niveau zijn er helemaal geen vastgelegde afspraken maar de afspraken zitten bij de mensen in het hoofd. Dit is het laagste niveau van borging.

Een voorbeeld

Onderstaand een mooi voorbeeld uit ons dagelijks leven:

• Niveau 4: Fail safe niveau: Is in dit voorbeeld niet aanwezig maar een tunnel onder het spoor is een voorbeeld van fail safe.
• Niveau 3: Visuele stuurmiddelen: De lampen, bellen en spoorbomen.
• Niveau 2: Visuele hulpmiddelen: De belijning op de weg, de rood witte borden.
• Niveau 1: Procedures en werkinstructies: De tekst op het bord.

Extra bestanden

Extra literatuur